Dit is om nooit meer te vergeten
Dagboek en brieven van Helga Deen – 1943
 In haar scheikundeschrift schrijft de 18-jarige Helga Deen in 1943 een aangrijpende getuigenis van het dagelijks leven in Kamp Vught. Ze schrijft voor zichzelf, maar vooral voor haar vriend Kees, met wie ze enige maanden verkering heeft.
Het dagboek laat haarscherp zien hoe een 18-jarig meisje heen en weer geslingerd wordt tussen hoop en vrees. Ze vreest het ergste, maar heeft zich voorgenomen optimistisch en vrolijk te blijven.
‘Ik was doordrenkt’, schrijft Helga op 21 juni 1943, ‘helemaal doordrongen van het mooie, gisterenavond, tot ik insliep. De sparren in de verte waren zo donker tegen een lucht van bessensap waarover zich langzaam en geheim een diep paars verspreidde.’
Haar grote liefde Kees van den Berg kreeg het dagboek toen Helga begin juli 1943 Vught moest verlaten en naar Westerbork werd getransporteerd. Niet snel daarna zou zij in Sobibor vermoord worden. Sindsdien bewaarde Kees het schrift in een leren damestas, samen met andere herinneringen aan zijn grote jeugdliefde. Toen hij begin 2001 overleed, vond zijn zoon Conrad de tas, het dagboek en de brieven van Helga.
In de boekuitgave uit 2007 zijn archieffoto’s uit het leven van Helga opgenomen en enkele tekeningen. Zoals die van een jonge vrouw, gezeten op een stoel bij tussen berkenbomen gespannen wasgoed. Het onderschrift luidt: ‘Een hoekje achter de barak op een mooie zomerdag.’
Over wat Helga op zondag 6 en maandag 7 juni 1943 om zich heen ziet, kan zij niet schrijven: het kindertransport uit Vught. Alle kinderen uit het kamp, met of zonder ouders, worden in de trein gezet en ‘abgeschoben’. Ze schrijft op zondag alleen maar dit: “Transport. Het is teveel. Ik ben kapot, en morgen weer. Maar ik wil, WIL, want als mijn geluk en wil sterft, sterf ik ook. Dit is om nooit meer te vergeten.”
Ik vond het indrukwekkend om dit historische document te lezen, inclusief de toelichting op de voorbereiding van de publicatie ervan. Het leidde ertoe dat ik Kamp Vught ben gaan bezoeken. Ik had verwacht en gehoopt daar iets speciaals over Helga te vinden, maar dat bleek er niet te zijn. Met een leeg gevoel ging ik naar huis.
Uitgever: Balans, 2007 (i.s.m. Regionaal Archief Tilburg)
ISBN: 978 90 468 05510
Prijs: € 15,00
Deze recensie is geschreven door Lia Hesemans, gecertificeerd cursusleider "Luisteren naar je pen"©.
Zij is te bereiken via www.stroomvantaal.nl /
Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.
 |
RSS feed Commentaar